سینمای مستند: ژیگا ورتوف

ن.پ.ابراموف

ترجمهٔ قاسم روبین

 

سینمای جدید شوروی بلافاصله بعد از انقلاب ۱۹۱۷ عهده‌دار وظایفی شد که عمدتاً از جانب لنین تبیین شده بود: «تولید فیلم‌های جدید متکی به افکار کمونیستی و مبتنی بر واقعیت سرزمین شوراها درواقع با پرداختن به وقایع روز میسر است.» این نوع سینما، که بنا به گفتهٔ لنین «باید به رویدادهای زندگی روزمره بپردازد»، در اساس نوعی روزنامهٔ تصویری ـ هنری بود، با همان مشی و شیوهٔ روزنامه‌های معتبر روسیهٔ شوروی.

این تعاریف از سینما عمدتاً تأکیدی است بر مؤلفه‌های واقعی جهت ارتقای سینمای شوروی، یا به عبارتی اشاراتی است بر خصیصهٔ واقع‌گرایانهٔ هنر و نیز اصل ارتباط هنر با واقعیت ـ واقعیتی که هنرمند را بر آن می‌دارد تا ناظر دقیق زندگی باشد. در سال‌های حول ۱۹۲۰، با رواج فیلم‌های مربوط به وقایع روز نوع جدیدی از فیلم‌سازی مستند هم پدید آمد که عمدتاً به‌صورت یک نهاد هنری ـ ژورنالیستی به ثبت وقایع می‌پرداخت، در این شاخه از فیلم‌سازی ژیگا ورتوف برجسته‌تر از دیگران بود.

از مقدمه کتاب